Şeffaf plak tedavisi, dişlerin planlanan konumlara doğru hareket ettirilmesi için kişiye özel hazırlanmış, takılıp çıkarılabilen ortodontik plakların kullanılmasıdır. Dişlerin mevcut konumu, kapanış ilişkileri ve diş eti sağlığı birlikte değerlendirilir. Plaklar görünümü daha az fark edilen bir seçenek olabilir; ancak her ortodontik sorun için tek başına uygun değildir.
Tedavi öncesinde fotoğraflar, ağız içi ölçüler ve gerekli görüntülemeler alınır. Dijital plan, diş hareketlerinin değerlendirilmesine yardımcı olur. Ekrandaki tasarım, biyolojik yanıtın veya tedavi sonucunun birebir garantisi değildir. Bazı hareketler için dişler üzerine küçük kompozit eklentiler, elastikler veya başka yardımcı uygulamalar gerekebilir.
Plaklar belirlenen sırayla kullanılır ve kontrollerde dişlerin planla uyumu izlenir. Kullanım süresi ve değişim aralığı kişiye göre anlatılır. Yeterli kullanım sağlanmazsa hareketler planlandığı gibi ilerlemeyebilir. Gerektiğinde yeni ölçü alınarak ek plaklar hazırlanabilir. Toplam süre, diş hareketlerinin kapsamına ve tedaviye uyuma bağlıdır.
Plakların temizliği ve dişlerin düzenli bakımı önemlidir. İlk günlerde baskı hissi, hassasiyet veya geçici konuşma değişikliği olabilir. Tedavi tamamlandığında dişlerin yeni konumunu korumak için pekiştirme planlanır. Bu nedenle yalnızca aktif plak döneminin değil, sonrasındaki bakım ve takibin de dikkate alınması gerekir.
Şeffaf plak yaklaşımı
Clear aligners, şeffaf ortodontik plaklar için kullanılan bir adlandırmadır. Bu plaklar, dişlerin üzerinde belirli bir hareket planına göre hazırlanan çıkarılabilir apareylerdir. Görünmez / şeffaf plaklar olarak da adlandırılan bu apareylerle uygulanan şeffaf plak tedavisinde, dişlerin dizilimindeki değişiklikler birbirini takip eden plaklarla aşamalı olarak planlanır. Günümüzde bu planlama, dijital olarak alınan ölçü sonrasında bilgisayar ortamında gerçekleştirilir ve plaklar teknolojik cihazlarla üretilir. Her plak, aynı anda bütün dişleri aynı miktarda hareket ettirmez.
Uygulamanın uygunluğu, dişlerin konumu ve gerekli hareketlerin niteliğine göre değerlendirilir. Yalnızca ön dişlerdeki görünüm değil, arka dişlerin kapanışı ve dişleri destekleyen dokular da önemlidir. Bazı vakalarda sabit ortodontik apareyler veya farklı yöntemler daha uygun olabilir.
Plakların belirlenen günlük süre boyunca kullanılması, kontrollerin aksatılmaması ve ağız bakımının sürdürülmesi gerekir. Çıkarılabilir olmaları, tedavinin hekim takibi olmadan yapılabileceği anlamına gelmez. Uyum ve diş hareketleri düzenli olarak değerlendirilir; gerekirse plan değiştirilebilir.